Ο Όσιος Νήφων ο Καυσοκαλυβίτης ήταν γιος ιερέα από το Αργυρόκαστρο. Σε ηλικία δέκα ετών εισήχθη στη μονή του Αγίου Νικολάου, όπου ασκήθηκε παίρνοντας και ο ίδιος το αξίωμα της ιεροσύνης. Θέλοντας να ζήσει ησυχαστικά, αποσύρθηκε στην έρημο και στη συνέχεια στο Άγιον Όρος, όπου ασκήτευσε κοντά στον γέροντα Θεογνώστη. Μετά από τρία χρόνια υπακοής, ο Νήφων πέρασε δεκατέσσερα χρόνια σιωπής στη σκήτη του Αγίου Βασιλείου, ενώ αργότερα κλήθηκε στην Λαύρα για να υπηρετήσει ως ιερέας. Ωστόσο, επιθυμώντας βαθιά να ζήσει ησυχαστικά, μετέβη στην περιοχή των Βουλευτηρίων και ζήτησε την άδεια να εγκαταλείψει το κοινόβιο. Επέστρεψε στην έρημο και επιβίωσε τρώγοντας ρίζες και χόρτα από τη γη.
Παρά την προσευχητική και πνευματική του ζωή, κατηγορήθηκε πως περιφρονούσε το ψωμί και την κάθε τροφή. Ο ηγούμενος τον κάλεσε τότε να απολογηθεί. Ο άγιος εξήγησε πως προσπαθούσε να ακολουθήσει το πρότυπο των αρχαίων πατέρων, οι οποίοι τρέφονταν με βότανα από τη γη εξαιτίας της έλλειψης ψωμιού. Ωστόσο, έδειξε ταπεινοφροσύνη και αποδέχτηκε με συγκατάβαση τις υποδείξεις του ηγουμένου. Αργότερα, ήρθε κοντά στον Άγιο Μάξιμο τον Καυσοκαλύβη, ο οποίος του παραχώρησε την καλύβα του.
Ο Άγιος Νήφων είχε το χάρισμα της προόρασης.
Μεταξύ άλλων, προφήτευσε τον θάνατο του Αγίου Μαξίμου. Ακόμη, όταν η πανώλη χτύπησε τη μονή, ο άγιος προφήτευσε τη θαυματουργή θεραπεία του ανηψιού του Γαβριήλ. Κατά την παραμονή του θανάτου του, παρηγόρησε τους μαθητές του, λέγοντάς τους πως θα προσεύχεται στη μετά θάνατον ζωή για τη σωτηρία τους.
Κοιμήθηκε εν ειρήνη στις 14 Ιουνίου 1330, έχοντας ζήσει 96 χρόνια.
Ο Άγιος Νήφων υπήρξε μια σπουδαία και χαρισματική προσωπικότητα της εκκλησίας. Η αρετή και το φωτεινό του πνεύμα ενίσχυσαν την πίστη και την υπακοή των αδελφών του μοναχών.
