Πρεσβύτερος
Ο ιερομάρτυρας Βασίλειος της εκκλησίας της Άγκυρας υπήρξε σπουδαίος διδάσκαλος και οδηγός των ανθρώπων στην αλήθεια του χριστιανισμού. Κήρυττε παντού, καταδεικνύοντας το ψεύδος του διαβόλου, τις δολοπλοκίες που απομάκρυναν του χριστιανούς από τον δρόμο του Θεού και τα πάθη που παρέσυραν τις ανθρώπινες ψυχές. Δίδασκε τη σωτηρία του ανθρώπου μέσω της σχέσης του με τον Ιησού Χριστό και καταδίκαζε τα σφάλματα αυτών που εμφανίζονταν ασεβείς. Μαχόταν κατά της ειδωλολατρίας και προειδοποιούσε τον λαό του για τους κινδύνους της.
Κατά τη διάρκεια της Αρειανής Συνόδου στην Κωνσταντινούπολη, του απαγορεύτηκε η τέλεση των ιερατικών καθηκόντων, καθώς και η συμμετοχή στα ιερά μυστήρια με τον ρόλο του ιερέα. Ωστόσο, λίγο αργότερα επανήλθε στη θέση του. Ο άγιος υπέμεινε πολλούς διωγμούς για την πίστη του, ενώ συκοφαντήθηκε επανειλημμένως ενώπιον του αυτοκράτορα Κωνστάντιου. Όταν ο Ιουλιανός ο Αποστάτης ανέβηκε στον θρόνο και εξέδωσε νόμους που απαιτούσαν θυσίες στα είδωλα, ο Άγιος Βασίλειος, προσευχήθηκε στον Θεό για έλεος και σωτηρία, βλέποντας την κατάπτωση του λαού.
Οι ειδωλολάτρες οργίστηκαν μαζί του και τον έφεραν μπροστά στον κυβερνήτη Σατουρνίνο, κατηγορώντας τον ότι επενέβαινε και εμπόδιζε τους ανθρώπους στην τέλεση των θρησκευτικών τους καθηκόντων. Εκείνος ομολόγησε με θάρρος την πίστη του, δηλώνοντας πως ήταν χριστιανός και υπηρετούσε μόνο τον ένα και μοναδικό τριαδικό Θεό. Ο κυβερνήτης διέταξε να τον βασανίσουν. Ο άγιος υπέμεινε με θάρρος τα βασανιστήρια, προσευχόμενος στον Κύριο και ελπίζοντας στην επουράνια Βασιλεία Του.
Όταν ο αυτοκράτορας Ιουλιανός έμαθε για τη δράση του αγίου, κάλεσε τον Βασίλειο ενώπιόν του. Με τόλμη και αποφασιστικότητα στάθηκε μπροστά στον αυτοκράτορα, καταδίκασε χωρίς ενδοιασμό τα λάθη της διακυβέρνησής του και τον προειδοποίησε για την επικείμενη κατάπτωση. Ο Ιουλιανός, εξοργισμένος, διέταξε να τον βασανίσουν ακόμη πιο σκληρά, αλλά ο Βασίλειος έμενε αμετακίνητος στην υπομονή και την πίστη, παραδίδοντας το σώμα και την ψυχή του στη Θεία βούληση.
Μετά από πολλά βασανιστήρια, ο Άγιος Βασίλειος κοιμήθηκε προσευχόμενος στις 28 Ιανουαρίου. Το μαρτύριό του δυνάμωσε την πίστη των χριστιανών που τον γνώρισαν. Λίγο μετά τον θάνατό του, στις 22 Μαρτίου, καθιερώθηκε η ημέρα μνήμης του.
