Ο Άγιος Κοσμάς του Γιαχρόμ ήταν υπηρέτης ενός Βογιάρου. Ζούσε κοντά του και τον παρηγορούσε διαβάζοντας του βιβλία, καθώς εκείνος ήταν βαριά άρρωστος.
Μια μέρα δέχθηκε μια θεία αποκάλυψη. Ενώ βρισκόταν στον ποταμό Γιαχρόμ, εμφανίστηκε μπροστά του η εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Μια φωνή τον διέταξε να γίνει μοναχός και να ιδρύσει το δικό του μοναστήρι. Ακόμη, ο κύριός του θεραπεύτηκε θαυματουργικά και τον απάλλαξε από τα καθήκοντά του. Έτσι, ο Κοσμάς μετέβη στο Κίεβο, όπου έγινε μοναχός στη Λαύρα των Σπηλαίων.
Στη συνέχεια, έχοντας πάντα κοντά του την εικόνα της Θεοτόκου, επέστρεψε στη γενέτειρά του και έκτισε μια εκκλησία προς τιμήν της Κοιμήσεως της Παναγίας. Γύρω του συγκεντρώθηκε μια ολόκληρη αδελφότητα, σχηματίζοντας έτσι μια μονή, στην οποία ο άγιος εκλέχτηκε ως ηγούμενος.
Η φήμη των σπουδαίων έργων και πράξεών του έφτασε ως τον Μεγάλο Πρίγκιπα. Ο Άγιος Κοσμάς κοιμήθηκε σε βαθιά γεράματα στις 18 Φεβρουαρίου 1492. Το σώμα του τάφηκε στη μονή που είχε ιδρύσει ο ίδιος. Η μνήμη του γιορτάζεται στις 14 Οκτωβρίου, την ημέρα της εορτής της Θεοτόκου του Γιαχρόμ.
