Ο αυτοκράτορας Διοκλητιανός, κατά τη διάρκεια των διωγμών κατά των Χριστιανών, έφτασε στην Νικομήδεια, όπου συνελήφθη ο Επίσκοπος Θεόπεμπτος. Αυτός δήλωσε με θάρρος ότι τα είδωλα που λατρεύει ο αυτοκράτορας δεν είναι θεοί και αρνήθηκε να προσφέρει θυσίες. Ο αυτοκράτορας διέταξε να ριχτεί σε καμίνι φλεγόμενο, αλλά ο άγιος βγήκε αβλαβής, γεγονός που τρόμαξε τον αυτοκράτορα.
Ο Διοκλητιανός, μη πιστεύοντας στο θαύμα, διέταξε να ριχτεί ένας σκύλος στο καμίνι, ο οποίος κάηκε. Ο άγιος Θεόπεμπτος φυλακίστηκε για 22 ημέρες χωρίς τροφή, αλλά παρέμεινε ζωντανός χάρη στον Θεό. Όταν τον υπέβαλαν ξανά σε βασανιστήρια, συνέχισε να ομολογεί την πίστη του και θεραπευόταν από τα μαρτύρια.
Ο αυτοκράτορας, αδυνατώντας να σπάσει τον άγιο, κάλεσε τον μάγο Φεώνα, ο οποίος, βλέποντας τα θαύματα του αγίου, πίστεψε και αυτός στον Χριστό και βαπτίστηκε. Ωστόσο, όταν ο άγιος αρνήθηκε να προσφέρει θυσίες στα είδωλα, υποβλήθηκε σε σφοδρά βασανιστήρια, αλλά παρέμεινε αβλαβής.
Τελικά, ο άγιος αποκεφαλίστηκε ενώ ομολογούσε την πίστη του στην Αγία Τριάδα. Ο Φεώνας, που πίστεψε στον Χριστό, ρίχτηκε σε λάκκο και θάφτηκε, επίσης συναντώντας μαρτυρικό τέλος. Ο αγώνας και η ταλαιπωρία τους συνέβησαν στην Νικομήδεια υπό τον αυτοκράτορα Διοκλητιανό.
